“Een goede manager lost geen problemen op. Dat was echt een eyeopener” Universiteit Utrecht - een gesprek over beginnen met leidinggeven

English, bron: website UU

Leidinggeven: de ene collega ambieert het, voor de ander hoort het nou eenmaal bij hun rol. Op de universiteit was leidinggeven lang iets voor erbij, maar door initiatieven als Erkennen en Waarderen is dit aan het veranderen. Ook aan de Universiteit Utrecht. Sinds 2022 hebben meer dan driehonderd hoogleraren en andere senior leidinggevenden het ‘UU Leadership Track’ gevolgd. Voor collega’s die beginnen met leidinggeven is er sinds april het verplichte ontwikkeltraject ‘Essentials of UU Leadership’.

Deel I van een gesprek over het nieuwe ontwikkeltraject en over beginnen met leidinggeven met drie deelnemers van een van een van de pilot-groepen: Inge Wissink, Joyce Smit en Slinger Jansen. In het traject leerden zij de afgelopen maanden- samen met negen andere collega’s – over de leiderschapsprincipes van de universiteit en thema’s als inclusief leiderschap en effectief communiceren.

Jullie begonnen je werkende leven in niet leidinggevende rollen. Hoe kwam leidinggeven op je pad?

Joyce: Mijn team werd gereorganiseerd en er ontstond een nieuwe rol voor een afdelingshoofd. Eerst dacht ik : wie is er nou zo gek om dit te doen? Maar er was iemand nodig die ging zorgen voor een goed verbonden team. Ik had al een goede relatie met de collega’s in het team, dus dit leek me eigenlijk een mooie uitdaging en een kans om me breder te ontwikkelen.

Inge: Ik was scriptie-coördinator op een andere universiteit maar was toe aan meer uitdaging. Toen zag ik een positie in Utrecht waar meer doorgroeimogelijkheden in zaten. De leidinggevende taak sprak me ook aan. Ik kende het team al en vond de cultuur in Utrecht prettig. Zo heb ik de stap gezet.

Slinger: Bij mij ging het heel traditioneel. Lang ben je als wetenschapper alleen. En toen werd voor de eerste keer mijn subsidieaanvraag toegekend en kreeg ik een promovendus om te begeleiden. Als wetenschapper word je dan geacht zomaar te weten hoe dat moet.

Een goede manager lost geen problemen op. Dat was echt een eyeopener.

In hoeverre hielp het ontwikkeltraject met het invullen van je leidinggevende rol?

Inge: Ik was heel blij dat andere mensen het ook moeilijk bleken te vinden. En ik merkte al snel dat iedereen met dezelfde issues worstelt. Veel mensen hadden moeite met het balanceren van taken, rollen en perspectieven: we zitten tussen uitvoering en management. En we zijn allemaal gewend om alles op te willen lossen.

Joyce: Je wilt ook het beste voor iedereen. Dus als je problemen weg kunt halen denk je al snel dat dat beste is. Terwijl dat eigenlijk ervaringsroof is, vult Slinger aan, het is juist goed als mensen zelf met een oplossing komen en daarmee aan de slag gaan.

Inge: Een goede manager lost geen problemen op. Dat was voor mij echt een eyeopener. Je moet het gemeenschappelijke doel eerst heel duidelijk krijgen. Iedereen moet dat doel ook onderstrepen. Dit wordt vaak overgeslagen. Vervolgens stel je kaders en dan kan een team zelf heel goed met oplossingen komen.

Joyce: Je moet ook echt afstand nemen. Durf een middag te gaan fietsen, dat zei de trainer letterlijk. Die rust heb je nodig, dan komen de heldere ideeën en de ruimte om te denken: oh zo ga ik dat aanpakken. En neem ook niet teveel hooi op je vork. Je kunt niet alles in één keer verbeteren. Aan een gestreste leidinggevende heeft niemand wat.

Hoe was het om het ontwikkeltraject samen met collega’s vanuit de hele universiteit te doen?

Joyce: Ik vond de verschillende disciplines het allerleukst. Zo leer je ook meer over de universiteit. De variatie aan gedeelde ervaringen en gedachtes was heel leuk en waardevol.

Slinger: Ik hoorde de verhalen van anderen tijdens de cursus en dacht vaak: wat een taak heb jij en wat een uitdagingen sta jij voor! Dan voel je nog veel beter dat we het echt met 9000 collega's samen doen. Ik hoop dat we samenwerken en team science de komende jaren nog meer gaan omarmen.

Inge: En mensen durfden zich kwetsbaar op te stellen. Bijvoorbeeld doordat we steeds startten met een check-in. Hoe gaat het met iedereen? Daardoor was de sfeer gelijk heel open.

Inmiddels zijn de eerste officiële lichtingen van ‘Essentials of UU Leadership’ (login vereist) gestart. Het ontwikkeltraject wordt verplicht voor collega’s die starten met leidinggeven.